Hơn 60% lao động trí óc tại TP.HCM được khảo sát gần đây nói rằng họ sẵn sàng giảm 10-15% thu nhập để có thêm hai giờ mỗi ngày cho bản thân. Con số ấy không phải trào lưu nhất thời. Tôi nhìn thấy nó trong những buổi sáng ở quán cà phê trên đường Nguyễn HuệânbằngcôngviệcvàcuộcsốngKhinhânviênvănphòngSàiGònchọngiờvàngthayvìtămì Quảng dễ làm， nơi một nhóm lập trình viên bắt đầu ngày mới bằng việc chạy bộ lúc 6 giờ， thay vì mở laptop ngay khi mở mắt.Chị Lan， trưởng phòng marketing của một công ty công nghệ， từng có ba năm liền ăn tối bằng hộp cơm giao tận bàn làm việc. Đến khi cậu con trai út hỏi 'Mẹ ơi， mẹ có biết con thích ăn gì không?'。
chị mới giật mình. Chị bắt đầu đặt giới hạn: không trả lời email sau 7 giờ tối， không họp trước 8 giờ sáng. Sáu tháng sau， năng suất nhóm chị tăng 12% vì mọi người buộc phải tập trung hơn trong giờ làm việc. Cân bằng công việc và cuộc sống không phải là làm ít đi， mà là làm đúng lúc và đủ.Ở một góc khác， anh Hùng， kỹ sư xây dựng。chọn cách khác. Anh chuyển sang làm bán thời gian cho hai dự án thay vì một dự án toàn thời gian. Lương thấp hơn 20%， nhưng anh có ba buổi chiều mỗi tuần đưa con đi bơi. Anh bảo: 'Tôi từng nghĩ mình là trụ cột， phải cày hết mình. Nhưng khi đứa con gái lớn nói rằng nó nhớ bố trong bữa cơm， tôi hiểu ra mình đã đánh đổi sai.' Những câu chuyện như của chị Lan hay anh Hùng không còn cá biệt. Các công ty khởi nghiệp tại Việt Nam bắt đầu thử nghiệm tuần làm việc bốn ngày rưỡi， hoặc cho phép nhân viên tự chọn khung giờ làm việc miễn đủ 40 giờ mỗi tuần.Dĩ nhiên， không phải ai cũng có đặc quyền ấy. Công nhân nhà máy， nhân viên bán lẻ。tài xế công nghệ vẫn phải theo ca cứng. Nhưng ngay cả trong những môi trường đó， tôi thấy một thay đổi nhỏ: nhiều người trẻ bắt đầu từ chối làm thêm giờ không lương， dù bị đánh giá là 'thiếu nhiệt huyết'. Họ nói thẳng với quản lý rằng họ cần thời gian cho gia đình hoặc sức khỏe. Và kỳ lạ， một số quản lý lắng nghe. Bởi vì chính họ cũng kiệt sức.Cân bằng công việc và cuộc sống ở Việt Nam đang dần thoát khỏi khẩu hiệu suông. Nó trở thành những thỏa thuận cụ thể: tan làm lúc 5 giờ chiều。tắt thông báo công việc cuối tuần， hoặc đơn giản là một buổi tối không mở laptop. Không có công thức chung. Nhưng có một điều tôi chắc chắn: nếu bạn cứ chờ đến khi dự án xong mới sống， thì dự án tiếp theo sẽ đến ngay ngày hôm sau. Người Sài Gòn nói 'làm hết mình， chơi hết mình' – nhưng chữ 'hết mình' thứ hai mới là phần khó nhất.
