Nguyễn Minh QuânọckỹnănglãnhđạoKhinhàquảnlýtrẻnhậnrabàihọctừthấtbạlưu ý khi trang trí nhà cửa， 29 tuổi， trưởng nhóm phát triển sản phẩm tại một công ty công nghệ ở Hà Nội， vừa trải qua một tháng sóng gió. Dự án anh phụ trách bị chậm tiến độ hai tuần， khách hàng liên tục gọi điện phàn nàn， còn hai thành viên trong nhóm xin nghỉ việc. Quân kể lại: “Tôi từng nghĩ lãnh đạo là ra lệnh và kiểm tra. Nhưng khi mọi thứ đổ vỡ， tôi mới nhận ra mình chưa học kỹ năng lãnh đạo đúng cách” Câu chuyện của Quân không hiếm. Nhiều người được bổ nhiệm vào vị trí quản lý vì giỏi chuyên môn， nhưng lại loay hoay với việc điều hành con người. Học kỹ năng lãnh đạo không phải là đọc vài cuốn sách hay tham gia một khóa học ngắn hạn. Đó là quá trình va chạm。sai sót và điều chỉnh từng ngày.Một khảo sát năm 2023 của Viện Nghiên cứu Quản lý Việt Nam cho thấy 68% nhà quản lý cấp trung thừa nhận họ chưa được đào tạo bài bản về lãnh đạo trước khi nhận vị trí. Họ thường học bằng cách quan sát cấp trên cũ， hoặc tự mày mò. Điều này dẫn đến hệ quả: nhiều nhóm làm việc trong trạng thái căng thẳng， hiệu suất giảm， và tỷ lệ nghỉ việc cao. Chị Lê Thu Hà， giám đốc nhân sự một chuỗi bán lẻ tại TP.HCM， chia sẻ: “Tôi từng chứng kiến một trưởng phòng liên tục họp kiểm điểm nhân viên mỗi sáng thứ Hai. Kết quả là cả phòng im lặng như tờ， không ai dám nêu ý kiến. Đó là kiểu lãnh đạo dựa trên nỗi sợ。không phải kỹ năng”
Vậy học kỹ năng lãnh đạo thực chất là học gì?Trước hết， đó là học cách lắng nghe chủ động. Một nghiên cứu từ Đại học Kinh tế Quốc dân chỉ ra rằng nhà lãnh đạo dành 70% thời gian giao tiếp nhưng chỉ tiếp nhận được 30% thông tin từ nhân viên. Khoảng cách này tạo ra quyết định sai lầm. Ông Trần Đức Anh， cựu giám đốc điều hành một công ty logistics。kể: “Tôi từng sa thải một nhân viên vì tưởng cậu ấy lười biếng. Sau này mới biết cậu ấy đang chăm mẹ bệnh nặng. Nếu tôi học kỹ năng lãnh đạo tử tế， tôi đã hỏi han trước khi đưa ra phán quyết”Thứ hai， học kỹ năng lãnh đạo là học cách ra quyết định trong điều kiện không chắc chắn. Không có công thức nào đúng cho mọi tình huống. Người lãnh đạo giỏi không phải người không bao giờ sai， mà là người dám nhận sai và sửa nhanh. Chị Nguyễn Thị Mai， quản lý dự án tại một tổ chức phi chính phủ。chia sẻ: “Tôi từng mất ba tháng để thuyết phục nhóm làm theo kế hoạch của mình. Khi thất bại， tôi ngồi lại với từng người， hỏi họ muốn gì. Hóa ra họ không phản đối mục tiêu， chỉ phản đối cách tôi áp đặt. Từ đó tôi hiểu lãnh đạo là làm cho người khác muốn đi cùng mình， không phải bắt họ đi”Cuối cùng， học kỹ năng lãnh đạo cần sự kiên trì và phản tư. Mỗi tuần， dành 30 phút nhìn lại: mình đã làm gì tốt。làm gì khiến người khác khó chịu， cần thay đổi điều gì. Không cần chờ đến khóa học đắt tiền. Từ những cuộc trò chuyện với đồng nghiệp， từ lời góp ý thẳng thắn， từ một dự án thất bại – tất cả đều là bài học. Như Quân， sau tháng sóng gió， anh bắt đầu họp nhóm mỗi tuần một lần， để mọi người nói trước， anh nghe sau. Hai tháng sau， dự án về đích đúng hạn. Anh cười: “Học kỹ năng lãnh đạo không ở đâu xa. Nó nằm trong chính những lần mình dám thừa nhận mình chưa biết”
