Ngồi trong quán cà phê nhỏ trên đường Nguyễn TrãiốnngânhàngKhidòngtiềntrởthànhgánhnặnghayđònbẩgiải pháp quản lý thời gian， anh Hùng – chủ một xưởng sản xuất nội thất tại quận 12， TP.HCM – kể rằng cách đây hai năm anh quyết định vay vốn ngân hàng 1，5 tỷ đồng để mở rộng xưởng. Lãi suất khi đó chỉ khoảng 8%/năm。anh tính toán mỗi tháng trả gốc lẫn lãi chưa đến 20 triệu. Nhưng rồi dịch bệnh ập đến， đơn hàng sụt giảm 70%， trong khi lãi vay vẫn phải trả đều đặn. “Tôi như ngồi trên đống lửa” anh Hùng nhớ lại. Câu chuyện của anh không phải cá biệt. Vay vốn ngân hàng – con dao hai lưỡi mà bất kỳ ai làm ăn cũng phải đối mặt.Thực tế， vay vốn ngân hàng không xấu. Nó là kênh huy động vốn chính thống， minh bạch và thường có lãi suất thấp hơn vay nóng bên ngoài. Theo số liệu từ Ngân hàng Nhà nước， tính đến cuối năm 2023， dư nợ tín dụng toàn hệ thống đạt hơn 13 triệu tỷ đồng。
tăng gần 10% so với năm trước. Con số này cho thấy doanh nghiệp và cá nhân vẫn rất cần vốn. Nhưng vấn đề nằm ở chỗ: nhiều người vay mà không tính toán kỹ dòng tiền trả nợ. Tôi từng chứng kiến một cửa hàng thời trang trên đường Phan Xích Long vay 500 triệu để nhập hàng， nhưng doanh thu mỗi tháng chỉ đủ trả lãi， gốc thì không. Ba tháng sau， chủ cửa hàng phải sang nhượng mặt bằng. Vay vốn ngân hàng mà không có kế hoạch trả nợ cụ thể thì khác nào tự đào hố chôn mình.Vậy làm sao để biến khoản vay thành đòn bẩy?Điều đầu tiên， hãy xác định rõ mục đích vay. Nếu vay để mua nhà， lãi suất thường thấp hơn và thời hạn dài， nhưng nếu vay để kinh doanh， bạn phải chấp nhận rủi ro cao hơn. Chị Lan， một khách hàng của tôi， vay 800 triệu để mở tiệm giặt ủi. Chị chọn gói vay ưu đãi 7，5%/năm trong 12 tháng đầu， sau đó thả nổi. Chị tính toán kỹ: mỗi tháng trích 30% lợi nhuận để trả nợ， phần còn lại tái đầu tư. Sau hai năm， chị đã trả được 60% gốc. Bí quyết của chị không có gì cao siêu: kỷ luật và dự phòng. “Tôi luôn để riêng một khoản tiền trả nợ ba tháng。phòng khi ốm đau hay máy móc hỏng” chị nói.Một sai lầm phổ biến khác là vay quá nhiều so với khả năng thu nhập. Ngân hàng thường yêu cầu chứng minh thu nhập， nhưng họ không kiểm soát được thói quen chi tiêu của bạn. Tôi biết một anh kỹ sư vay 2 tỷ mua căn hộ， mỗi tháng trả 25 triệu， trong khi lương chỉ 30 triệu. Anh cắt hết chi tiêu cá nhân。nhưng chỉ được sáu tháng thì kiệt sức. Cuối cùng anh phải bán căn hộ， lỗ luôn phần lãi đã trả. Vay vốn ngân hàng đòi hỏi sự thật thà với chính mình. Nếu bạn không chắc về dòng tiền trong ba năm tới， hãy giảm số tiền vay hoặc kéo dài thời hạn. Đừng vì áp lực “phải có nhà” hay “phải mở rộng” mà đánh cược tất cả.Cuối cùng， hãy đọc kỹ hợp đồng. Lãi suất thả nổi， phí phạt trả trước hạn。bảo hiểm khoản vay – những điều khoản nhỏ có thể đội chi phí lên đáng kể. Tôi từng tư vấn cho một gia đình vay 1 tỷ mua đất， họ không để ý rằng lãi suất sẽ tăng thêm 3% sau năm đầu. Khi lãi suất thị trường lên 12%， số tiền trả hàng tháng tăng gấp rưỡi， họ buộc phải bán đất non. Vay vốn ngân hàng là công cụ， không phải cứu cánh. Nó chỉ tốt nếu bạn hiểu rõ luật chơi và có kế hoạch B. Còn nếu không， nó sẽ biến giấc mơ làm ăn thành cơn ác mộng tài chính.
