Một buổi sáng tháng 3ànthôngtinmạngKhihackertấncôngcảtrạmytếxãcanh chua nổi tiếng， trạm y tế xã Tân Hòa ở Bình Dương phát hiện toàn bộ dữ liệu bệnh nhân bị mã hóa. Kẻ tấn công đòi 2.000 USD để mở khóa. Không có camera an ninh mạng， không có tường lửa， chỉ một máy tính cũ chạy Windows 7. Đây không phải kịch bản phim. Đó là thực tế an toàn thông tin mạng tại nhiều địa phương Việt Nam.Sự việc trên lộ ra một lỗ hổng chết người: cán bộ trạm y tế dùng chung một mật khẩu '123456' cho mọi tài khoản. Khi cán bộ nghỉ việc， mật khẩu không đổi. Hacker chỉ cần quét cổng mạng là vào được. Tôi từng chứng kiến một vụ tương tự ở Long An， nơi kẻ xấu chiếm quyền camera giám sát và bán hình ảnh trẻ em. An toàn thông tin mạng không còn là câu chuyện của ngân hàng hay tập đoàn lớn.Một nghiên cứu từ Đại học Bách khoa Hà Nội cho thấy 68% sự cố an toàn thông tin mạng tại Việt Nam xuất phát từ lỗi con người. Nhân viên mở email lạ， cắm USB nhặt được， hoặc đơn giản là không cập nhật phần mềm. Tôi có lần nhận được email mạo danh hóa đơn tiền điện。chỉ khác một chữ cái trong địa chỉ người gửi. Nếu không để ý， tôi đã nhấp vào link độc hại. May là thói quen kiểm tra chéo cứu tôi.
Chuyên gia an toàn thông tin mạng Nguyễn Minh Đức nhận định: 'Ở các tỉnh， nhận thức về an toàn thông tin mạng còn yếu. Nhiều nơi không có ngân sách， không có nhân sự chuyên trách.' Ông kể về một bệnh viện tuyến huyện bị tấn công ransomware， phải dùng giấy tờ thủ công suốt một tuần. Điều đáng nói: sự cố đó có thể phòng ngừa bằng một bản cập nhật bảo mật miễn phí. An toàn thông tin mạng đôi khi chỉ là những hành động nhỏ。lặp đi lặp lại.Giải pháp không nằm ở công nghệ đắt tiền. Tôi thấy một số xã ở Quảng Nam tự tổ chức buổi tập huấn an toàn thông tin mạng cho cán bộ. Họ học cách đặt mật khẩu mạnh， nhận diện email giả， sao lưu dữ liệu. Một cán bộ nói với tôi: 'Trước đây tôi nghĩ hacker chỉ nhắm vào thành phố. Giờ tôi biết mình cũng là mục tiêu.' Nhận thức thay đổi， hành vi thay đổi. An toàn thông tin mạng bắt đầu từ việc thừa nhận mình có thể bị tấn công.
