Ba giờ chiềuảipháprènluyệntưduyGócnhìntừmộtlớphọchọlưu ý khi vượt qua trầm cảm, lớp 9A trường THCS Nguyễn Du (Hà Nội) im phăng phắc. Cô giáo Nguyễn Thị Hòa vừa đặt lên bàn một chiếc hộp giấy. "Không có đáp án đúng. Chỉ có cách nghĩ khác nhau", cô nói. 37 học sinh bắt đầu tranh luận về một bài toán không lời giải. Đó không phải tiết Toán thông thường. Đó là một giải pháp rèn luyện tư duy đang được thử nghiệm tại 12 trường học ở Hà Nội và TP.HCM từ đầu năm học này.Tôi đã ngồi dự ba tiết học như vậy. Điều đáng chú ý không nằm ở nội dung bài học, mà ở cách học sinh phản ứng. Em Minh Anh。một học sinh khá trầm, bất ngờ giơ tay phản biện cô giáo. "Cô ơi, nếu góc nhìn của em khác thì sao?
" – câu hỏi ấy khiến cả lớp im lặng vài giây rồi vỡ òa. Cô Hòa sau đó thừa nhận: "Tôi không ngờ các em dám chất vấn đến vậy. Trước đây, tôi chỉ mong học sinh trả lời đúng."Vậy giải pháp rèn luyện tư duy này cụ thể là gì?Không phải những bài tập logic khô khan hay các khóa học đắt đỏ. Nó bắt đầu bằng việc thay đổi câu hỏi. Thay vì "Kết quả là bao nhiêu?", giáo viên hỏi "Em có thể tìm ra ba cách khác nhau để giải quyết vấn đề này không?". Thay vì yêu cầu ghi nhớ。họ khuyến khích học sinh đặt câu hỏi ngược lại. Một nghiên cứu nhỏ do nhóm giáo viên trường Nguyễn Du thực hiện trong 6 tuần cho thấy: 68% học sinh tăng khả năng đặt câu hỏi phản biện, 52% tự tin hơn khi trình bày ý kiến trái chiều. Con số không quá lớn, nhưng đủ để thấy hướng đi này có tác động thật.Điều tôi thấy thú vị là cách các em áp dụng vào đời sống. Một nhóm học sinh lớp 8 ở TP.HCM đã dùng phương pháp này để giải quyết mâu thuẫn trong lớp: thay vì mách cô giáo, các em tự tổ chức một buổi "đối thoại mở" để mỗi bạn nói lên góc nhìn của mình. Kết quả là không ai bị phạt, nhưng mọi người hiểu nhau hơn. Cô giáo chủ nhiệm lớp đó, cô Trần Thị Mai。kể lại: "Tôi bất ngờ vì các em tự giải quyết được. Hóa ra giải pháp rèn luyện tư duy không chỉ nằm trong sách vở."
Dĩ nhiên, không phải mọi thứ đều màu hồng. Có giáo viên phàn nàn rằng phương pháp này mất thời gian。khó đánh giá bằng điểm số. Một số phụ huynh lo con em mình "nói nhiều hơn nghe". Nhưng nhìn vào mắt lũ trẻ khi chúng tranh luận, tôi thấy một điều gì đó đã thay đổi. Không phải kiến thức, mà là cách chúng đối diện với một vấn đề. Chúng không còn chờ đáp án. Chúng bắt đầu tự đi tìm. Và đó có lẽ mới là giải pháp rèn luyện tư duy bền vững nhất – không phải dạy các em nghĩ gì, mà dạy các em cách nghĩ.






