Nợ xấu tại các ngân hàng thương mại Việt Nam đang có dấu hiệu gia tăng trở lại trong hai quý gần đây. Theo số liệu từ Ngân hàng Nhà nướcảnlýnợKhingânhàngsiếtchặtdoanhnghiệpnhỏlaođgiải pháp nuôi dạy con， tỷ lệ nợ xấu nội bảng đến cuối tháng 6 ước khoảng 2，1%， cao hơn mức 1。9% cuối năm ngoái. Điều này khiến nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ – vốn phụ thuộc lớn vào vay vốn lưu động – phải đối mặt với áp lực quản lý nợ chưa từng có.Anh Nguyễn Văn Hùng， chủ một xưởng sản xuất bao bì tại Bình Dương。kể lại: “Tháng trước ngân hàng gọi điện thông báo điều chỉnh lãi suất cho vay tăng thêm 1，5%/năm. Khoản vay 3 tỷ đồng của tôi giờ mỗi tháng trả lãi thêm gần 4 triệu. Không trả được thì thành nợ quá hạn， mà trả thì hết vốn nhập nguyên liệu” Câu chuyện của anh Hùng không cá biệt. Nhiều chủ doanh nghiệp nhỏ chia sẻ rằng họ đang phải xoay xở từng tháng để cân đối giữa trả nợ và duy trì sản xuất. Quản lý nợ hiệu quả lúc này không còn là bài toán lý thuyết mà là sinh tồn.Thực tế。các ngân hàng cũng đang siết chặt hơn quy trình quản lý nợ. Một cán bộ tín dụng tại Vietcombank chi nhánh TP.HCM cho biết: “Chúng tôi phải rà soát lại toàn bộ hồ sơ vay dưới 5 tỷ， yêu cầu bổ sung báo cáo dòng tiền hàng tháng thay vì hàng quý như trước” Việc này vô hình trung tạo thêm gánh nặng hành chính cho doanh nghiệp， nhưng cũng buộc họ phải minh bạch hơn trong quản lý nợ. Những doanh nghiệp có hệ thống kế toán yếu thường bị động， thậm chí bị xếp vào nhóm nợ cần chú ý dù chưa quá hạn.
Vậy làm sao để quản lý nợ hiệu quả trong bối cảnh này?Quan sát từ thực tế， những doanh nghiệp trụ vững thường có chung một điểm: họ không vay quá 30% nhu cầu vốn lưu động， và luôn duy trì một quỹ dự phòng trả nợ tương đương 2-3 tháng lãi vay. Chị Trần Thị Mai。giám đốc một công ty thực phẩm tại Đồng Nai， chia sẻ: “Tôi đàm phán với ngân hàng chuyển từ vay ngắn hạn sang vay trung hạn 18 tháng， lãi suất cao hơn một chút nhưng dòng tiền ổn định hơn. Đổi lại， tôi phải thế chấp thêm tài sản” Cách làm này tuy không mới nhưng đòi hỏi sự chủ động và kỹ năng đàm phán – điều mà không phải chủ doanh nghiệp nào cũng có.Một góc nhìn khác: quản lý nợ không chỉ là trả đúng hạn. Nó bao gồm việc theo dõi chặt chẽ các khoản phải thu， đàm phán lại điều khoản với nhà cung cấp。và thậm chí là cắt giảm những khoản đầu tư chưa cấp thiết. Ông Lê Quang Vinh， chuyên gia tư vấn tài chính doanh nghiệp， nhận định: “Nhiều doanh nghiệp Việt Nam vẫn xem nợ là chuyện của kế toán. Thực ra。quản lý nợ là chiến lược của người đứng đầu. Nếu không， nợ sẽ âm thầm bào mòn lợi nhuận và cuối cùng là vị thế cạnh tranh” Thực tế cho thấy， những doanh nghiệp sống sót qua các đợt siết tín dụng thường là những đơn vị coi quản lý nợ như một phần của quản trị rủi ro， chứ không phải nghĩa vụ trả nợ đơn thuần.
