Một khảo sát của Đại học Y Hà Nội năm 2023 cho thấy 68% người trưởng thành Việt Nam từng cố gắng tạo dựng thói quen mới nhưng chỉ duy trì được trung bình 11 ngày. Con số này phản ánh một thực tế: chúng ta thường hào hứng bắt đầu nhưng nhanh chóng rơi vào vòng xoáy thất vọng. Vậy đâu là những lưu ý khi xây dựng thói quen tốt để tránh lặp lại kịch bản cũâydựngthóiquentốtlưuýsốngcònđểkhôngbỏcuộcgiữachừgiá thịt heo hôm nay?Điều đầu tiên nhiều người bỏ qua là khởi đầu quá tham vọng. Tôi từng chứng kiến một đồng nghiệp quyết tâm chạy bộ 5km mỗi sáng sau nhiều năm không vận động. Kết quả: ba ngày đầu hăng hái， ngày thứ tư đau cơ。ngày thứ năm bỏ cuộc. Lưu ý khi xây dựng thói quen tốt là hãy bắt đầu với ngưỡng cửa thấp đến mức bạn thấy ngớ ngẩn nếu từ chối – như đi bộ 10 phút， đọc 2 trang sách， uống một cốc nước sau khi thức dậy. Nhà nghiên cứu BJ Fogg tại Stanford gọi đó là “hành vi tí hon”. Não bộ không phản kháng với việc nhỏ， và cảm giác hoàn thành sẽ tạo đà cho những bước tiếp theo.Một cạm bẫy khác là thiếu môi trường hỗ trợ. Bạn muốn ăn uống lành mạnh nhưng trong tủ lạnh đầy nước ngọt và bánh kẹo?Bạn muốn đọc sách nhưng điện thoại luôn trong tầm tay?

Tôi đã thử nghiệm bằng cách đặt cuốn sách ngay trên gối， còn điện thoại sạc ở phòng khác. Sau hai tuần。việc đọc trước khi ngủ trở nên tự nhiên hơn hẳn. Lưu ý khi xây dựng thói quen tốt không phải là dùng ý chí để chống lại môi trường。mà là thiết kế môi trường để ý chí không phải làm việc quá sức. Hãy nhìn quanh nơi bạn sống và làm việc: nếu muốn tập thể dục， hãy đặt đôi giày ngay cửa ra vào;nếu muốn uống nhiều nước， hãy để bình nước trên bàn làm việc.Yếu tố thứ ba – và cũng là lưu ý khi xây dựng thói quen tốt dễ bị xem nhẹ – là gắn thói quen mới vào một thói quen cũ đã ổn định. Ví dụ， sau khi đánh răng buổi tối。tôi dành 2 phút để ghi lại ba điều biết ơn trong ngày. Việc đánh răng đã tự động， nên nó trở thành “tín hiệu” cho hành vi mới. James Clear trong cuốn Atomic Habits gọi đây là “xếp chồng thói quen”. Nghe có vẻ lý thuyết， nhưng tôi thấy nó hiệu quả hơn hẳn so với việc đặt báo thức nhắc nhở. Báo thức tạo cảm giác bị ép buộc， còn thói quen cũ tạo cảm giác liền mạch.Cuối cùng， đừng quên yếu tố cảm xúc. Nhiều người nghĩ rằng phải kỷ luật thép mới tạo được thói quen tốt. Thực tế， nghiên cứu của Đại học College London chỉ ra rằng những người gắn thói quen với cảm giác tích cực – như thưởng thức tách trà sau khi tập xong – duy trì lâu hơn gấp đôi so với nhóm chỉ dựa vào động lực. Lưu ý khi xây dựng thói quen tốt là hãy tự thưởng cho mình một cách tinh tế， không nhất thiết phải là vật chất. Một lời khen bản thân trong gương。một nụ cười。hay đơn giản là cảm giác nhẹ nhõm khi đánh dấu “hoàn thành” trên tờ lịch – tất cả đều nuôi dưỡng thói quen bền bỉ.Không có công thức chung nào cho tất cả mọi người. Nhưng sau nhiều lần thất bại và vài lần thành công， tôi nhận ra rằng thói quen tốt không đến từ những nỗ lực hoành tráng。

mà từ những điều nhỏ bé được lặp lại trong môi trường phù hợp， với cảm xúc tích cực. Và đôi khi， lưu ý khi xây dựng thói quen tốt quan trọng nhất là: tha thứ cho bản thân khi lỡ một ngày. Ngày mai vẫn còn cơ hội bắt đầu lại – nhẹ nhàng hơn.